Czym jest darowizna?

Zgodnie z art. 888 k.c. darowizna jest formą umowy, w której darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego, kosztem swojego majątku. W praktyce oznacza to czynność prawną, na mocy której dochodzi do przeniesienia prawa własności – ruchomości,
nieruchomości, pieniędzy, prawa majątkowe – na rzecz drugiej osoby. Darowizna jest nieodpłatna, a zatem darczyńca nie otrzymuje żadnej korzyści majątkowej w zamian.

Darowizna przy podziale majątku wspólnego małżonków

W kontekście rozwodu oraz podziału majątku wspólnego małżonków często dochodzi do konfliktu jeśli w czasie trwania małżeństwa jeden z małżonków otrzymał darowiznę. Powstaje wówczas pytanie, czy darowizna ta wchodzi do majątku wspólnego małżonków, a co za tym idzie – czy podlega podziałowi. Ze względu na fakt, że małżeńska wspólnota majątkowa obejmuje wszystkie dobra nabyte w czasie jej trwania, darowizna udzielona jednemu z małżonków, może zostać uznana za składnik majątku wspólnego, nawet jeśli formalnie została przekazana tylko jednej osobie.

Odpowiadając na stawiane pytanie – darowizna udzielona w trakcie trwania małżeńskiej wspólnoty majątkowej, nawet w przypadku, gdy została dokonana na rzecz jednego z małżonków, podlega podziałowi między małżonkami.

Czy istnieją sytuacje, w których darowizna nie podlega podziałowi między małżonkami?

Od powyższej zasady są wyjątki, do których zaliczamy m.in.:

• dokonanie darowizny na rzecz jednego z małżonków, przed zawarciem małżeństw
• dokonanie darowizny na rzecz dzieci – stanowi majątek osobisty dziecka, a nie małżonków
• darczyńca zastrzegł, że może z darowanego dobra korzystać do końca swojego życia.

Czy i jak można uniknąć podziału darowizny przy podziale majątku wspólnego?

Dokonanie podziału darowizny przy podziale majątku wspólnego małżonków będzie znacznie utrudnione, a czasami wręcz niemożliwe, jeżeli darczyńca zaznaczy wyraźnie, np. w umowie darowizny, że rzecz daruje do majątku osobistego jednego z małżonków, pomimo istnienia w ich małżeństwie wspólności majątkowej. Czasami może okazać się, że intencja darczyńcy będzie miała istotne znaczenie w kontekście ustalenia czy darowizna wchodzi w skład majątku wspólnego małżonków czy nie.